Güzel koku satanın yanında bulunduğumuz zaman, bize de o güzel kokudan bulaşacağı ve arkadaşlarımızla benzeşeceğimiz eskiden beri söylenir. Bilim insanlarının yaptığı araştırmalar da yakın arkadaşların beyin işlevlerinin şaşırtıcı bir şekilde birbirine benzediğini gösteriyor.
Yapılan araştırmalarda, arkadaşlar arasındaki en belirgin benzerliklerden birinin koku hassasiyeti olduğu tespit edildi. Kokular duygusal deneyimleri de etkilediği için, koku almada görülen benzerlikler insanları birbirine yaklaştırıyordu
Arkadaşlar arasındaki bir diğer benzerlik ise metabolizmayla ilgiliydi. Bu benzerlik, gıda tercihlerini; gıda tercihleri de kiloyu benzeştiriyordu. Arkadaşlardan biri obez olunca, diğerlerinin de obezlik oranı artıyordu.
Fonksiyonel manyetik rezonans görüntüleme (fMRI) aracıyla yapılan başka bir araştırmada, arkadaşlığı öngören bir diğer benzerliğin de filmlere verilen benzer sinirsel tepkiler olduğu görüldü. Araştırmacılar, bir yüksek lisans programında olan bir grup katılımcının beyin işlevlerini, onlar video izlerken fMRI ile gözlemleyerek grupta kimlerin yakın arkadaş olduğunu tahmin edebildi. Özellikle dikkatin dağılması gibi özellikler birbirine çok benziyordu. Arkadaşlar, videonun aynı kısımlarına odaklanıyor ve aynı kısımlarında dikkatleri dağılıyordu. Tersine, birbirinden uzak kişilerin beyin işlevleri de birbirine benzemiyordu.
Özetle, bilim insanları çevremizi algılama ve tepki verme şekillerimizde arkadaşlarımızla çok benzediğimiz sonucuna vardı. Bu teknikler ilk kez kullanılıyor olsa da bu araştırmalar, aslında eskiden beri bilinen bir gerçeğin bilimsel kanıtı niteliğinde.
Bu tespitlerden sonra bilim insanları şimdi de “Benzer beyinler mi birbirini çeker, yoksa arkadaş oldukları için mi zaman içinde benzeşirler?” sorusunun cevabını araştırmayı planlıyorlar. Bu amaçla uzun yıllar sürecek bir çalışma yapacaklar. Bunun için bir akademik programa kaydolan öğrencilerin beyin işlevlerini, onlar henüz arkadaş olmadan önce ölçecekler. Bir süre sonra bu taramayı tekrar ederek beyinsel işlevlerin baştan beri mi yoksa zaman içinde mi benzeştiğini tespit edecekler. Aynı zamanda başlangıçta benzer özelliklere sahip olanların birbirlerine çekilip çekilmediklerini de araştırabilecekler.
Biz de böylece “Güzel kokuyu sevdiğimiz için mi güzel kokunun yanındayız, yoksa orada olduğumuz için mi güzel kokuyu sevmeyi öğrendik?” sorusunun bilimsel cevaplarını keşfetmiş olacağız.